- Stichting Historische Publicaties Holland-Rijnland

Rijnlandse Geschiedenis streeft naar meer historische samenhang en kennisuitwisseling in de regio.

verenigingen

musea

instellingen

Agenda eendaags

Rijnlandse Molendag op 25 oktober

25 okt 2026 - Op zondag 25 oktober is de 27e Rijnlandse Molendag. Tijdens de dag zijn veel poldermolens te bezoeken en laten molenaars hun ambacht zien en leggen ze uit hoe de molen werkt. Een bijzondere activiteit is het bezichtigen van de restauratie van de Moppemolen in Rijpwetering. Daar staan de waterlopen nu droog en zo is een bijzonder onderdeel van het molenerf zichtbaar. Om ieder heel uur van 10 uur tot en met 15 uur geeft de molenaar uitleg over de restauratie. Lees meer en bekijk het schema via de website.

Lezing Stamboomonderzoek in Lisse - ontdek de geschiedenis van je voorouders

27 okt 2026 - Wie waren onze voorouders? Hoe zag hun leven eruit? Er is steeds meer belangstelling voor ons familieverleden, onder andere op tv. Een programma als "Verborgen Verleden" laat zien hoe bijzonder de geschiedenis van je familie kan zijn. Het mooie is dat we ook zelf op onderzoek kunnen gaan om onze voorouders op te sporen. Daarvoor is veel informatie op internet beschikbaar, bijvoorbeeld via de bevolkingsregisters, burgerlijke stand, kerkelijke bronnen. Cees Jan van den Hoek deed zelf stamboomonderzoek naar zijn eigen voorouders maar hielp ook derden met onderzoek. Op deze avond deelt hij zijn ervaring met ons. Oktober | maand van de geschiedenis Vanuit het motto “Ontdek gisteren, begrijp vandaag” worden in oktober activiteiten georganiseerd om geschiedenis onder de aandacht te brengen. Vanuit het verleden kunnen we het heden beter begrijpen. Begrip leidt tot inzicht, nuancering en mogelijk een andere kijk op de wereld. Deze lezing wordt gehouden in de Bibliotheek te Lisse - Koninginneweg 79A te Lisse en duurt van 19:30 uur tot 21:00 uur. Voor leden van de bibliotheek kost de toegang voor deze lezing € 5,00, vooe niet-leden kost deze lezing € 7,50. Opgeven kan via de site van de Bibliotheek: Lezing Stamboomonderzoek | Ontdek de geschiedenis van je voorouders | dinsdag 27 oktober 2026 | Bibliotheek Bollenstreek

Voorouders in de Middeleeuwen: Middeleeuws Vlechtwerk

31 okt 2026 - Het Middeleeuws Vlechtwerk is een database met genealogische gegevens van ruim 140.000 personen die vóór 1700 zijn geboren. Rob Dix laat ons deze middag het één en ander zien en leert ons deze database te gebruiken voor ons eigen onderzoek. Unieke waarde Het Middeleeuws Vlechtwerk geeft weer hoe volgens genealogen de middeleeuwse verwantschappen zijn opgebouwd. De unieke waarde van het onderhavige bestand zit in de combinatie van enerzijds een overzicht aan verwantschappen en anderzijds een zorgvuldige verwijzing op persoonsniveau naar de bronnen waarop deze verwantschappen zijn gebaseerd. Oorsprong De database is voortgekomen uit de drie Karel de Grote-nummers (KdG-nummers) van Gens Nostra uit de jaren 1968, 1990 en 1991. Nadien zijn deze zogenaamde KdG-reeksen verbeterd en aangevuld op basis van latere publicaties. Daarnaast zijn middels ontdubbelen alle meervoudig voorkomende persoonsvermeldingen in één record samengebracht. Hierdoor zijn de in het bestand voorkomende personen met elkaar vervlochten geraakt. Vandaar dat het bestand de titel Middeleeuws Vlechtwerk heeft. Basis voor verder onderzoek De database kan worden gebruikt als opstap voor eigen onderzoek naar familie(s) in de Middeleeuwen, niet alleen voor de adel, maar ook voor de burgerij. De lezing duurt van 14:00 uur tot 16:00 uur en voorafgaand zijn onze bestuursleden beschikbaar voor vragen en kunnen en historsche boeken en tijdschriften worden gebracht en mee genomen worden van de leestafel. Locatie: Ontmoetingscentrum de Schakel - Pijnboomstraat 17 - 2023 VN te Haarlem.

Lezing: Leidse communisten voor en tijdens de Tweede Wereldoorlog

1 nov 2026 - De communistische beweging in Leiden was klein, maar telde desalniettemin een aantal markante figuren. De vooroorlogse geheime dienst hield hen nauw in de gaten en tijdens de bezetting gebruikte het nazi-regime deze kennis om het vroege verzet te bestrijden. Wie waren de mensen in en om de Leidse afdeling van de CPN? En wat was hun rol in het vroege verzet? Tijdens zijn lezing gaat Rudi Harthoorn in op deze vragen. Tijdens de lezing passeren bekende mensen de revue, zoals Einstein, Pannekoek, Tinbergen, Van der Lubbe en Escher. Maar Harthoorn gaat ook in op het Englandspiel, de Haagse Politie Inlichtingendienst en de vervolging van de communisten in de regio Den Haag, waar Leiden onder viel. Rudi Harthoorn, auteur van het boek Vuile oorlog in Den Haag, deed uitgebreid onderzoek naar de vervolging van communisten door Nederlandse en nazi-Duitse autoriteiten. Hij was mede-initiatiefnemer voor het monument voor het communistisch verzet in Den Haag dat deze zomer op de Haagse Markt is onthuld. Link: Lezing: Leidse communisten voor en tijdens de Tweede Wereldoorlog

W.M.C.Regt - een bevlogen en veelzijdige geschiedschrijver van Alphen

2 nov 2026 - Tijdens deze lezing gaat Berry Dongelmans ons van alles vertellen over W.M.C. Regt. Regt heel veel betekend voor Alphen. Hij bevorde op allerlei manieren de belangstelling voor de lokale geschiedenis. U bent welkom in Wijkcentrum Swaenswijk, Jongkindt Coninckstraat 2b, in Alphen aan den Rijn van 14.00 tot 16.00 uur. De toegang kost € 5,00, graag contant te voldoen. Dit bedrag is inclusief twee kopjes koffie of thee. Houdt u wel de websites van HVA (hvalphen.nl) en Swaenswijk (wijkcentrumswaenswijk.nl) voor de meest actuele info in de gaten?

PJ Blok lezing: De cipierster, het Gravensteen en de gevangenen

5 nov 2026 - Maria van Nispen (1666-1730) was 27 jaar lang gevangenbewaarster van het Gravensteen, eerst met haar man en na diens overlijden alleen. Susan Su?r, werkzaam bij Erfgoed Leiden en Omstreken (ELO), doet al jarenlang onderzoek naar deze cipierster. Tijdens haar lezing beschrijft zij niet alleen de levensloop van Maria, maar ook de omstandigheden in de gevangenis. Daarbij belicht zij één specifieke zaak in het bijzonder. De P.J. Blok lezing wordt jaarlijks rond de sterfdag van de Leidse historicus P.J. Blok georganiseerd door de Universiteit Leiden, het Leidsch Dagblad en de Historische Vereniging Oud-Leiden (HVOL). Link: PJ Blok lezing: De cipierster, het Gravensteen en de gevangenen

Stichting Historisch Leiden: De straat op! Oproer, stakingen en protest in Leide

6 nov 2026 - In een serie korte lezingen zal een divers gezelschap van historici verschillende aspecten van Leidse oproerigheid in de twintigste eeuw belichten. Van stakers tot krakers en van antimilitaristen tot Dolle Mina's. In de twintigste eeuw gingen Leidenaren geregeld de straat op om hun stem te laten horen. Wat begon als een vreedzaam protest, kon leiden tot heftige confrontaties en oproer. Dit publieke symposium verkent een eeuw Leidse protestgeschiedenis: van stakers tot krakers en van antimilitaristen tot Dolle Mina’s. De middag bestaat uit lezingen, live interviews en discussie. De bijeenkomst is gratis toegankelijk voor alle historisch geïnteresseerden. Het symposium vindt plaats in De Lakenhal (Oude Singel 32) op vrijdagmiddag 6 november van 13:30 tot 16:30 uur (inloop vanaf 13:00 uur). Programma: 12:30 inloop 13:00 Opening door Dirk Alkemade 13:00-14:00 De Leidse Arbeidersbeweging voor WOII 1. Sjaak van der Velden - Leidse stakers als voorlopers 2. Chaokang Tai - Anton Pannekoek and de vroege SDAP in Leiden 3. Wouter Linmans - Mitrailleurs in de Breestraat, november 1918 14:00-14:15 Interview met XR-Leiden 14:15-14:45 pauze 14:45-15:45 De Leidse Protestcultuur na 1968 4. Ruurd Kok - Vrouwen Vredeskamp bij Marinevliegkamp Valkenburg 5. Werner Zonderop - Holebi en vrouwenbeweging 6. Marcha van Wijk - Eurodusnie zet de stad op stelten 15:45-16:15 Dubbelinterview Dolle Mina's Toen en Nu 16:15-17:00 borrel Link: Stichting Historisch Leiden: De straat op! Oproer, stakingen en protest in Leiden, 1900-2000

Historische wandeling door Alphen aan den Rijn

7 nov 2026 - Leer Alphen aan den Rijn eens op een andere manier kennen. Tijdens een wandeling of fietstocht met een stadsgids kijk je op een andere manier naar je woonplaats. Stadsgidsen van de Historische Vereniging leiden u door het centrum van de stad en langs de oevers van de Oude Rijn. Onderweg vertellen zij over de geschiedenis van de bewoners, de bebouwing en de bedrijvigheid door de eeuwen heen. Zo’n wandeling kan in tijd variëren al naar gelang de samenstelling en interesses van de groep. Ruime aandacht zal worden besteed aan uw wensen en vragen tijdens deze tocht. Een minimum aantal deelnemers is niet vereist, wat betekent dat de stadswandeling altijd doorgaat. Op verzoek kan er ook een wandeling worden aangeboden in de Engelse taal. Praktische informatie wandeling eerste zaterdag van de maand: Dit is een maandelijkse wandeling. deze wandeling is het gehele jaar op de eerste zaterdag van de maand, vertrektijd 11.00 uur. Aanmelden kan bij Ria Langeveld-Turkenburg, tel. 0172-475265, maar is niet verplicht. Start- en eindpunt: Gebouw De Vergulde Wagen van de Historische Vereniging Alphen aan den Rijn, Van Boetzelaerstraat 48, 2406 BG Alphen aan den Rijn (schuin tegenover de Hema).

Historisch Café met voorouderspreekuur in Oegstgeest

7 nov 2026 - Ontmoet je verleden, ontdek je familiegeschiedenis Elke eerste zaterdagmorgen van de maand staat het Historisch Café open voor iedereen met interesse in familiegeschiedenis en lokaal verleden. Vrijwilligers van de NGV Rijnland en Kennemerland en de werkgroep Genealogie van de Historische Vereniging Oegstgeest zijn aanwezig om te helpen bij genealogisch onderzoek. Beginners krijgen ondersteuning bij het opzetten van hun eerste onderzoek, terwijl ervaren onderzoekers hulp kunnen krijgen om vastgelopen speurtochten weer op gang te brengen. Loop gerust binnen, stel je vragen en ontdek samen met anderen het verhaal van je voorouders. Over de NGV De Nederlandse Genealogische Vereniging is een landelijke vereniging die een platform biedt voor iedereen met belangstelling voor familiegeschiedenis. De NGV stimuleert het opdoen en delen van genealogische kennis, zowel voor beginnende als gevorderde onderzoekers. Met meer dan twintig regionale afdelingen organiseert de vereniging activiteiten en biedt zij collecties en nieuws die zijn afgestemd op de verschillende regio’s. Over HisVO De Historische Vereniging Oegstgeest zet zich in voor het behoud en de toegankelijkheid van de geschiedenis en het erfgoed van Oegstgeest. De vereniging versterkt het historisch besef door lezingen, wandelingen, publicaties en onderzoek, waaronder genealogie. Zij werd opgericht in 1987 en telt inmiddels 650 leden. Vrijwilligers vormen het hart van de vereniging en werken samen aan het levend houden van het lokale verleden. Bij de vertegenwoordigers van de HisVO kunt u alles vragen over lokaal onderzoek en hier hulp bij krijgen. Ook kunt u oude verhalen delen. Oegstgeestenaren met expertise of kennis van erfgoed en projecten zijn van harte welkom. Adres: Lange Voort 2 T te Oegstgeest.

Dies Historische Vereniging Oud Leiden

7 nov 2026 - Het programma ziet er als volgt uit: 10.00 Locatie open 10.30 Welkomstwoord door HVOL-voorzitter Gerda van den Berg, 10.45 Diesrede over Nicolaas Beets door Rick Honings 11.15 Uitreiking Leids Jaarboekje aan burgemeester Heijkoop 11.25 Overhandiging eerste exemplaar HVOL-kalender 2026 11.45 Bekendmaking winnaar Oud Leiden Wetenschapsprijs 2026 12.20 Afsluiting 12.25 Markt en informeel samenzijn 13.30 Sluiting Link: Dies Historische Vereniging Oud Leiden

Dies-lezing Historische Vereniging Oud-Leiden: De eeuw van Nicolaas Beets

7 nov 2026 - De negentiende eeuw is eigenlijk de eeuw van Nicolaas Beets (1814-1903), zoals de titel van Beets biografie, God, gezin en vaderland. De eeuw van Nicolaas Beets (1814-1903), al aangeeft. Tijdens de Diesrede spreekt Rick Honings over het leven van deze opmerkelijke schrijver. Honings is neerlandicus, Scaliger-hoogleraar aan de Universiteit Leiden, geeft colleges over Nederlandse literatuur- en cultuurgeschiedenis en schreef de Beets-biografie. Link: Dies-lezing Historische Vereniging Oud-Leiden: De eeuw van Nicolaas Beets

Inloopmiddag Genealogie [stamboomonderzoek]

14 nov 2026 - De werkgroep Genealogie van de Historische Vereniging Alphen aan den Rijn houdt elke tweede zaterdagmiddag van de maand een inloopmiddag van 13.00-16.00 uur. Wilt u informatie over genealogie kom dan langs! Sinds de uitzendingen van het TV-programma "Verborgen Verleden" is het onderzoek naar onze voorouders erg populair geworden. Gaat u met het onderzoek beginnen of bent al wat verder, maar loopt u ergens tegen aan, vraag de werkgroep Genealogie om advies. Aanmelden via het e-mailadres info@HVAlphen.nl kan nuttig zijn, maar is niet strikt noodzakelijk. Als u gerichte vragen hebt is het wel handig als u deze vooraf stelt, dan kan mogelijk door de werkgroepleden al wat voorwerk worden verricht. De werkgroep Genealogie zit elke tweede zaterdagmiddag in het verenigingsgebouw De Vergulde Wagen, van Boetzelaerstraat 48 te Alphen aan den Rijn, ter hoogte van de HEMA van 13:00 uur tot 16:00 uur. Eventueel kan er ook in overleg een afspraak op een andere dag gemaakt worden, het verenigingsgebouw is elke woensdagmiddag en zaterdag geopend.

Lezing "Alphen toen en nu - Prins Hendrikstraat deel 2

16 nov 2026 - Op deze middag neemt Sjaak van der Neut U met veel beeldmateriaal mee naar het verleden van de Prins Hendrikstraat in Alphen aan den Rijn. Het verhaal start bij de Hofbrug, waarbij veel aandacht voor de verschillende winkels, maar uiteraard ook voor pension St. Joseph. De toegangsprijs bedraagt vijf euro, inclusief tweemaal koffie of thee. Wij hopen u daar te ontmoeten. U bent welkom in Wijkcentrum Swaenswijk, Jongkindt Coninckstraat 2b, in Alphen aan den Rijn van 14.00 tot 16.00 uur. De toegang kost € 5,00, graag contant te voldoen. Dit bedrag is inclusief twee kopjes koffie of thee. Houdt u wel de websites van HVA (hvalphen.nl) en Swaenswijk (wijkcentrumswaenswijk.nl) voor de meest actuele info in de gaten?

Rijnland op de kaart

17 nov 2026 - Samen met Rijnlandse Geschiedenis organiseert de NGV afdeling Rijnland/Kennemerland in Oegstgeest een bijeenkomst met als onderwerp historische kaarten van Rijnland. Historische kaarten vormen een waardevolle bron voor iedereen die onderzoek doet naar de geschiedenis van de regio. Tijdens deze avond staat centraal wat historici en genealogen met deze kaarten kunnen. Cor de Graaf van Erfgoed Leiden en Omstreken vertelt over de ontwikkeling van kaarten door de eeuwen heen: hoe ze werden gemaakt, welke meetmethoden werden gebruikt en hoe de nauwkeurigheid ervan zich ontwikkelde. Daarbij komen ook enkele belangrijke historische kaarten van Hoogheemraadschap Rijnland aan bod. Paul Onderwater laat zien hoe historische kaarten kunnen worden ingezet bij lokaal en regionaal onderzoek. Speciale aandacht gaat uit naar het georefereren: het projecteren van oude kaarten op moderne kaarten. Daarmee worden verdwenen landschappen, wegen, waterlopen en bebouwing zichtbaar en kunnen veranderingen door de tijd worden onderzocht. Locatie: Dorpscentrum Oegstgeest - Lijtweg 9 2341 HA Oegstgeest Inloop vanaf 19.15 uur Start van de avond 20.00 uur Sluiting 22.00 uur. Tijdens het inloopuurtje van 19:15 uur tot 20:00 uur kunt u vragen stellen aan de aanwezige bestuursleden van de NGV en Rijnlandse Geschiedenis en tevens historische boeken en tijdschriften brengen of meenemen van onze leestafel. Deze avond is voor iedereen, leden en niet-leden gratis toegangelijk.

voorouderspreekuur Haarlem

21 nov 2026 - Voor iedereen die op zoek wil naar zijn voorouders, maar niet precies weet hoe te beginnen organiseert de NGV [Nederlandse Genealogische Vereniging, afdeling Rijnland en Kennemerland] een inloopspreekuur Genealogie. Het Noord-Hollands Archief is elke derde zaterdag van de maand open en op deze dag zijn ook de vrijwilligers van de NGV Rijnland/Kennemerland in de studiezaal aanwezig om te assisteren bij uw onderzoek naar uw voorouders Het adres van het Noord-Hollands Archief is Jansstraat 40 in Haarlem en de vrijwilligers zijn aanwezig van 10:30 uur tot 13:00 uur. Het onderzoek staat ook open voor genealogen die al wat langer bezig zijn, maar die ergens vast lopen. P.S: Het genealogisch Spreekuur op de eerste zaterdagmorgen van de maand in de Bibliotheek in Oegstgeest gaat onverminderd voort, maar voor sommige belangstellenden is Haarlem wellicht makkelijker te bereiken.

We moeten van het korset af!

22 t/m 25 okt 2026 - Christine Bader (1878-1965) vocht tegelijk voor gezonde kleuters én vrijere vrouwenkleding. Ze studeerde geneeskunde in Leiden en werd pionier in de zorg voor zuigelingen en kleuters: kinderarts Christine Bader. In Leiden is een fietspad naar haar genoemd, maar haar baanbrekende werk lijkt vergeten. Een bijzondere voorstelling in het Openluchtmuseum in Arnhem vertelt haar levensverhaal. Voor de derde editie van Uitgelicht zocht het Openluchtmuseum een onderwerp dat aansloot bij ’Lichaam en geest’, het thema van de Maand van de Geschiedenis. ’Ga deze mevrouw eens uitlichten, letterlijk’, was de tip die het museum via via van een arts kreeg over Christine Bader, de kinderarts die baanbrekend werk heeft verricht op het gebied van de zuigelingen- en kleuterzorg. Leidenaars die haar levensverhaal in Arnhem gaan bekijken, zullen direct het Academiegebouw herkennen en grinniken om het wel erg idyllische beeld van het Rapenburg; met grote boomgroepen lijkt de gracht meer op een van de singels. Ze moeten wel opschieten, want de voorstelling is tot en met zondag 25 oktober te zien. Zie ook LD 22 oktober 2026

Rijnsburg op de Kaart, een (her-)ontdekkingsreis

10 okt t/m 31 dec 2026 - Diegenen die alvast een blik mochten werpen op de nieuwste expositie van het Genootschap Oud Rijnsburg zijn enthousiast. Nadat de bovenverdieping de afgelopen periode min of meer was veranderd in een kunstgalerie, duikt het museum nu opnieuw het verleden in. En dat levert een expositie op die ons weer terugvoert naar de kernactiviteit van het genootschap: Geschiedenis. Kom kijken en (her-)ontdek Wist je bijvoorbeeld dat de Noordzee er nog helemaal niet zo lang is? Dat Nederland ooit met Engeland verbonden was? En dat de kustlijn er in het verleden totaal anders uitzag en de zee zelfs tot aan de omgeving van Alphen aan den Rijn reikte? Onze aarde is voortdurend in beweging. Klimaat en landschap veranderen en de bewoners van het gebied passen zich steeds opnieuw aan de omstandigheden aan. In de nieuwe expositie Rijnsburg op de Kaart wordt die ontwikkeling in beeld gebracht aan de hand van historische en geografische kaarten, met duidelijke uitleg over wat er precies op iedere kaart te zien is. Maar de expositie gaat een stapje verder. Van de eerste bewoners tot het Rijnsburg van nu Rijnsburg op de Kaart neemt bezoekers mee op een reis door duizenden jaren geschiedenis. Je ontdekt sporen van de eerste menselijke aanwezigheid in het gebied: waar kwamen die mensen vandaan, waar vestigden ze zich en waarom verdwenen ze soms weer? Ook archeologische vondsten vertellen hun verhaal. Zo tonen vondsten in het gebied van de Kloosterschuur/Trappenberg bijvoorbeeld aan dat er daar 500 jaar voor Christus al mensen verbleven. Aan de hand van acht grote panelen wordt de geschiedenis chronologisch in kaart gebracht: van de vroegste bewoners en veranderingen in landschap en klimaat tot het Rijnsburg van vandaag. Het resultaat is een toegankelijke expositie waarin kaarten, geschiedenis en archeologie samenkomen. Een tentoonstelling om nieuwsgierig naartoe te komen – en dat geldt zeker niet alleen voor volwassenen. Ook voor leerlingen van de basisschool en het voortgezet onderwijs is er van alles te ontdekken. Wie een spreekbeurt of werkstuk over de geschiedenis van Rijnsburg, de omgeving of het landschap wil maken, kan hier volop inspiratie opdoen. Vanaf 10 oktober te zien De expositie Rijnsburg op de Kaart is vanaf zaterdag 10 oktober te bezoeken op de bovenverdieping van het museum van Genootschap Oud Rijnsburg. Het museum is geopend op woensdag- en zaterdagmiddag van 13.30 tot 16.30 uur. Groepen kunnen ook op afspraak terecht. Kom kijken. Want hoe langer je kijkt, hoe meer je (her-)ontdekt!

Tentoonstelling 'Romeinen in Hazerswoude'.

3 okt 2026 t/m 1 jul 2027 - Op 3 oktober werd de professioneel ingerichte permanente expositie ‘Romeinen in Hazerswoude geopend door wethouder Relus Breeuwsma. Vijf jaar na de eerste opgravingen kan iedereen de bijzondere vondsten uit het Westvaartpark zelf bekijken. De vele vondsten (40.000 items) uit de Romeinse tijd die tussen 2021 en 2023 in het Westvaartpark te Hazerswoude Rijndijk zijn opgegraven. Een selectie daarvan vormt de basis voor deze expositie en in het bijzonder: delen van de eerste in Nederland gevonden Romeinse mijlpaal langs de Limes. De betekenis ervan en vooral het verhaal dat daarmee verteld wordt over de vindplaats is de verrassend en waardevol genoeg om blijvend getoond te worden. Er is al veel bekend over de castella aan beide kanten van Hazerswoude: Albaniana in Alphen aan den Rijn en Matillo in Leiden. Door wat er in Hazerswoude gevonden is, gecombineerd met andere vindplaatsen langs de Rijn zoals De Schans in Alphen, wordt er steeds meer bekend van wat er zich tussen de Romeinse forten, langs de Limes, afspeelde. De Limes, de noordelijke grens van het Romeinse Rijk, was in die tijd een interessant gebied. Langs deze grens waren de Romeinse hulptroepen te vinden. Waar ze onder andere in contact kwamen met de lokale bevolking, de Cananefaten en handelaren. Bij de grens vond de actie plaats. Het Historisch Museum Hazerswoude, Dorpsstraat 66 in Hazerswoude-Dorp, is elke zaterdagmiddag open van 13.00 tot 16.30 uur (toegang is gratis).

Romeins Leer

1 okt t/m 31 dec 2026 - Leer was een geliefd materiaal in de Romeinse tijd en werd veelvuldig gebruikt. De collectie van het Rijksmuseum van Oudheden omvat duizenden objecten en overblijfselen uit die tijd, die allemaal in Nederland gevonden zijn. In Romeins leer ziet u de mooiste en belangrijkste leren objecten uit onze collectie, waaronder tientallen schoenen, een zadel en zelfs een Romeinse legertent. U vindt Romeins leer in de expositieruimte naast de vaste tentoonstelling Archeologie van Nederland, op de tweede verdieping van het museum. Schoenen, tassen, tenten en zadels Schoenen om mee te marcheren of slippers voor in het badhuis: leer werd in de Romeinse tijd veelvuldig gebruikt. Ook voor tassen om belangrijke papieren in te bewaren, regenhoezen voor schilden en helmen, een tent om in te slapen of een zadel voor op het paard. Om al dat leer te produceren, was een omvangrijke industrie nodig. Alleen al voor de tenten van de vijfduizend soldaten van een legioen waren minstens 68.000 geitenhuiden nodig. Het vakmanschap van de Romeinse leerbewerkers staat buiten kijf: na meer dan 1500 jaar in de bodem te hebben gelegen, zijn de versieringen met stiksels, spijkers of stempels nog steeds te zien. Duizenden stukken Romeins leer De collectie van het Rijksmuseum van Oudheden omvat duizenden stukken Romeins leer. Ze zijn gemaakt in de periode tussen het begin van onze jaartelling en halverwege de vierde eeuw. Deze bijzondere verzameling is ontstaan dankzij vondsten uit verschillende archeologische opgravingen, maar ook door de verwerving van een aantal waardevolle privécollecties. Hierdoor bezit het Rijksmuseum van Oudheden een van de grootste Romeinse leercollecties ter wereld. Gevonden tijdens opgravingen Leer is een vergankelijk materiaal. Eenmaal achtergelaten in de bodem rot het snel. Maar in de natte, zuurstofarme Nederlandse bodem is het juist wel goed bewaard gebleven. De meest bijzondere vondsten zijn de schoenen en schoenzolen, schildhoezen, zadels en zelfs meerdere legertenten. Ze zijn de afgelopen honderd jaar opgegraven in Romeinse forten langs de Romeinse rijksgrens (de limes). Deze stonden onder andere in Velsen, Valkenburg en Vechten. Behalve de uitrusting van soldaten en hun paarden zijn kinderschoentjes en vrouwensandalen gevonden. Dit toont aan dat er niet alleen soldaten, werklieden en handelaren in de forten rondliepen. Ook bij de beroemde Peelhelm uit Helenaveen zijn leren voorwerpen gevonden, zoals de tas waarin de helm heeft gezeten, stukken tent en schoenen.

Expo: Veerkrachtig Erfgoed

12 sep t/m 21 nov 2026 - Een tentoonstelling over verdwenen, bedreigd en behouden erfgoed in Zoetermeer. Met een nadruk op VEERKRACHTIG erfgoed wordt op een twintigtal informatieborden een voorbeeld van erfgoed uit de stad getoond. Elk bord toont en beschrijft een verdwenen, bedreigd of behouden erfgoed. Zeer bekend daarbij zijn bijvoorbeeld de Mammoet en de Kristaltoren in Meerzicht uit de 'nieuwe stad' maar ook de Oude Kerk, de Watertoren en Molen de Hoop. De expositie is gratis te bezoeken van 12 september tot 21 november 2026 in het pand van de vereniging in de Dorpsstraat 132, 2712 AN Zoetermeer. De openingstijden: maandagavond 19.30-22 uur, woensdagmiddag en zaterdagmiddag 13-17 uur. foto: Wijkcentrum Meerzicht, gesloopt 2001

'Kom je spelen?'

30 aug 2026 t/m 30 jun 2027 - Op zondag 30 augustus is in museum Oud Alkemade in Oude Wetering de nieuwe tentoonstelling ‘Kom je spelen? geopend. De tentoonstelling biedt een feest van herkenning voor jong en oud. We laten zien hoe de jeugd door de decennia heen veranderde. Van het houten speelgoed van vroeger tot de nostalgische schoolbankjes, de inktpotten en de spelletjes op het schoolplein. Voor oudere generaties is het een nostalgische reis vol herinneringen, voor kinderen van nu een unieke kans om te zien hoe hun (groot)ouders vroeger opgroeiden en speelden. Het museum aan de Saskia van Uylenburchlaan 22 te Oude Wetering is geopend op zondagmiddag van 14.00-17.00 uur en dinsdagmiddag van 13.30-16.00 uur. De tentoonstelling is te zien t/m 30 juni 2027